Kalp yetmezliği, kalbin olması gerektiği şekilde çalışmadığı durumlarda ortaya çıkan bir sağlık sorunudur. Genellikle kalpteki kasların zayıfladığının ya da kalp odacıklarının yeterli miktarda kan pompalayamadığının bir göstergesidir. Kalp yetmezliği, vücudun diğer bölgelerine yeterli miktarda oksijen ve besin maddesi taşınması engeller. Sol kalp yetmezliği ve sağ kalp yetmezliği olmak üzere iki ana türü vardır.
Sol kalp yetmezliği yani sol ventrikül yetmezliği gelişen kişilerde, sol kalp odasının kanı vücuda yeterince pompalayamaması söz konusudur. Buna bağlı olarak akciğerlerde kan birikir. Nefes darlığı, yorgunluk, hızlı nabız ve öksürük ise sol kalp yetmezliğinin belirtileri arasında sıralanabilir.
Sağ ventrikül yetmezliği olarak adlandırılan sağ kalp yetmezliği durumunda, sağ kalp odası akciğerlere kan pompalayamaz. Bunun sonucunda bacaklarda ve ayaklarda ödem oluşabilir. Karın şişkinliği, bacaklarda şişme ve yorgunluk sağ kalp yetmezliği belirtileri arasında sayılabilir.
Nefes Darlığı
Kalp yetmezliği belirtileri genellikle yeterli miktarda kan pompalamamasından kaynaklanan sorunlar olarak tanımlanabilir. Bunların başında ise nefes darlığı gelir. Kalp yetmezliğine bağlı olarak vücuda yeterince kan pompalamadığında akciğerlerde sıvı birikebilir. Sıvı birikimi, akciğerlerde gaz değişimini zorlaştırır ve nefes darlığına yol açar. Yatakta yatarken ya da uykudan önce daha belirgin bir hâl alan bu tür nefes darlığı “paroksismal noktürnal ödem” olarak adlandırılır.
Öksürük
Kalp yetmezliği olan kişilerde sıklıkla öksürük görülmekte olup öksürük kimi zamanlarda ciddi bir sorunun belirtisi olabilir. Kalp yetmezliğiyle ilişkilendirilen öksürüğün temel nedeni ise akciğerde biriken fazla sıvının veya sol ventrikülün yetersiz pompalama yeteneğine bağlı olarak kanın geri dönmesidir. Bu sıvının ya da kanın akciğerlerin hava alışverişi için ihtiyaç duyduğu alana yerleşmesi öksürüğe yol açar. Özellikle geceleri daha da kötüleşebilen öksürük, kalp yetmezliği semptomlarına eşlik edebilir.
Nabzın Hızlanması
Kalp yetmezliği olan kişilerin kalp atış hızı genellikle normale göre daha yüksektir. Bu durum, kalbin vücuda kan pompalamaya çalıştığına işaret eder. Aslında nabız hızlanması, yeterince oksijenlenmeyen dokulara daha fazla kan sağlama çabasıdır denilebilir.
Bununla birlikte nabız hızlanması, kalp yetmezliğinin ciddiyetine ve türüne bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Kalp yetmezliği bulunan kişilerde fiziksel aktiviteye bağlı kalp atış hızının daha belirgin olması mümkündür. Kalp yetmezliğinin ilerlemesiyle ve semptomların kötüleşmesiyle birlikte nabız hızlanması durumuyla daha sık karşılaşılabilir.
Yorgunluk
Kalp yetmezliğinde yorgunluğun nedeni, vücudun yeterince oksijenlenememesidir. Kalp yeterli kanı pompalayamayınca organlar ve kaslar ihtiyaç duydukları oksijeni alamaz. Kişi bunun sonucunda bitkinlik, halsizlik ve enerji eksikliği hisseder. Günlük aktiviteleri yerine getirme yeteneğinin de olumsuz etkilenmesi söz konusu olabilir.
Göğüs Ağrısı
Kalp yetmezliği kanın vücuda yeterince pompalanmasını önlediğinden kalp kasına daha az oksijen gider. Bu durumda göğüs ağrısı şeklinde hissedilen bir rahatsızlık ortaya çıkar. Kalp yetmezliğiyle ilişkili göğüs ağrısı genellikle hafif bir baskı olarak tanımlanır. Diğerleri ise daha yoğun ve keskin bir ağrı olabilir.
Ödem
Kalp yetmezliği nedeniyle vücutta sıvı tutulabilir. Kalp kanı vücutta dolaştırma zorluğu yaşadığında böbrekler daha fazla sodyum ve suyu korur. Bu aynı zamanda ödeme neden olur. Ödem nedeniyle özellikle bacaklar ve ayak bilekleri şişebilir.
Karaciğer Büyümesi
Sağ kalbin yetersiz çalışması nedeniyle karaciğerdeki kan akışının bozulması sonucu kalp yetmezliğine bağlı karaciğer büyümesi gelişebilir. Normal şartlar altında sağ kalp, oksijenlenmiş kanı vücuda pompalamak için sol kalbin sağladığı kanı alır. Kalp yetmezliğinde bu dengesizliğe bağlı olarak karaciğer, oksijenlenmiş kanın yetersiz olduğu bir durumla karşılaşır. Bu durumda karaciğer hücrelerini şişmesi ve büyümesi söz konusu olur.
Ayaklarda Morarma
Kalp yetmezliği ile ilişkilendirilen semptomlardan biri de, ayaklarda soğukluk ve morarmadır. Kalp yetmezliği, vücuttaki kan dolaşımını zayıflatır. Ayaklarda ve bacaklarda kan akışının azalması sonucunda ayaklar soğur ve morarmış gibi bir görünüm kazanabilir. Kalp yetmezliği olanlar için endişe verici olabilen bu semptomların ilerlemesi hâlinde ayak ve bacaklardaki dolaşım sorunları ilerleyip kötüleşebilir.
Kalp Yetmezliği Son Evre Belirtileri Nelerdir?
Kalp yetmezliği son evre belirtileri hastalar açısından çok ciddi sağlık sorunlarını işaret edebilir. Bu belirtiler nedeniyle genellikle acil müdahaleye gereksinim duyulur. İleri derecede kalp yetmezliği belirtileri şu şekilde sıralanabilir:
Son evre kalp hastalığı yaşayan hastalar basit günlük aktiviteler sırasında dahi şiddetli nefes darlığı yaşayabilir. Ayrıca dinlenirken de zorluk çeker.
Kalp yetmezliğinin son evresindeki hastalar, hızla yorulur ve enerji eksikliği yaşar. Hatta dinlenme sonrasında bile enerjilerini toplamakta zorlanabilir.
Vücutta yaşanan sıvı birikiminden dolayı eller, bacaklar, karın bölgesi ve ayak bilekleri şişebilir. Ödem nedeniyle genellikle kıyafetler dar gelmeye başlayabilir.
Kalp yetmezliğini son evresinde karın bölgesindeki sıvı birikimi artarak karın şişkinliğine neden olabilir.
Son evre kalp yetmezliği yaşayan hastalarda görülen yaygın belirtilerden biri, geceleri sık sık idrara çıkma ihtiyacıdır. Çünkü vücut biriken sıvıyı atmak için çaba gösterir.
Kalp yetmezliğinin ilerlemesiyle birlikte kas kaybı ve güçsüzlük gelişmesi söz konusu olabilir. Bunun sonucunda hastalar günlük aktivitelerini yerine getirme zorluğu yaşayabilir.
Aynı şekilde gece terlemesi de son evre kalp yetmezliği hastalarında sıklıkla görülür. Bu terlemelerin vücudun sıvı dengesizliği ile ilişkili bir durum olduğu bilinmektedir.
Sindirim sistemi sorunlarına bağlı olarak mide bulantısı ve kusma yaşanabilir.
Oksijenin ve kan dolaşımının yetersizliği sonucunda zihinsel berraklık azalabilir ve hastalar konsantrasyon sorunları yaşayabilir.
Son evre kalp yetmezliğinde görülen kalp ritim bozuklukları, baş dönmesi ve bayılma gibi belirtilere yol açabilir.
